راهنمای پرورش کرتن با برگ‌های رنگارنگ

 خلاصه مقاله:

کرتن (Croton) یکی از زیباترین گیاهان آپارتمانی با برگ‌های رنگارنگ و متنوع است که به نور، آب و رطوبت کافی وابستگی زیادی دارد. این گیاه بومی مناطق گرمسیری آسیا و اقیانوس آرام است و به دلیل حساسیت بالا، بیشتر برای افراد باتجربه در نگهداری گیاهان توصیه می‌شود. نور زیادِ غیرمستقیم، آبیاری منظم بدون افراط، دمای معتدل و رطوبت بالا از مهم‌ترین عوامل شادابی کرتن هستند. اگر این شرایط به‌درستی فراهم شود، کرتن می‌تواند به یک گیاه دکوراتیو چشم‌نواز و ماندگار در خانه تبدیل شود.

مقدمه:

کرتن ازجمله گیاهان زیبا، رنگین برگ وحساس آپارتمانی ست، که تنوع بسیار زیادی از نظر شکل برگ و رنگ برگ دارد و انواع مختلفی از آن در تمام جهان پراکنده است.

زادگاه بومی کرتن، کشورهای شرق آسیا مانند اندونزی و مالزی، استرالیا و بخش هایی از جزایرغرب اقیانوس آرام است و از این نقاط به سایرقسمت های جهان پخش شده است.

این گیاه، به دلیل حساسیت بالایش به شرایط محیطی، برای افراد مبتدی توصیه نمی شود، زیرا ممکن است باعث دلسردی آن ها در نگهداری از گل و گیاه شود، زیرا نگهداری این گیاه، به مراقبت شدید ودقت بیشتری نیاز دارد.

نام علمی این گیاه Codiaeum variegatumمی باشد و دارای گونه های مختلف با شکل ها ورنگ های مختلف است  که معروف ترین آن ها کرتن پترا، کرتن رشته ای، کرتن گورخری، کرتن بلوطی، کرتن سان استار، کرتن ستاره طلایی، کرتن رزولت، کرتن قلم موی داوینچی، کرتن دیدلاک، کرتن موزی، کرتن قطره طلا، کرتن زنگوله طلایی و…… می باشد.

انواع کرتن، گیاهانی خاص و زیبا اما به شدت حساس هستند و نگهداری آن ها به دقت وحوصله زیادی نیاز دارد، بنابراین، افراد بی علاقه و بی حوصله به گل و گیاه، بهتر است این گیاه را انتخاب نکنند وهمچنین  این گیاه را به عنوان هدیه برای افراد بی حوصله و بی علاقه به گل و گیاه و مبتدیان نبرید.

نور و آبیاری، از مهم ترین فاکتورها در نگهداری کرتن هستند و سلامت و شادابی گیاه، تا حد زیادی، بستگی به تامین این دوعامل دارد.

شرایط نگهداری کرتن در آپارتمان:

نور مناسب برای کرتن:

کرتن، گیاهی به شدت نوردوست است و  به نور شدید و غیرمستقیم نیاز دارد، حتی فصل زمستان، تابش ملایم آفتاب به مدت کم، از پشت شیشه برای آن خوب است.

مراقب باشید نور آفتاب اگر شدید و به مدت طولانی روی کرتن بتابد، ممکن است برگ ها بسوزند.

بهترین مکان برای کرتن، پنجره های جنوبی بدون آفتاب است که نور غیرمستقیم زیادی دارد.

از آنجایی که کرتن گیاهی برگ رنگی ست، به نور زیادی نیازی دارد و در نور کم، برگ ها ممکن است نقوش و رنگ های زیبای خود را از دست بدهند و رشد برگ ها و رشد کل گیاه کم شود.اگر کرتن شما به حالتی شد که برگ ها کمرنگ و رنگ سبز روشن به خود گرفت، نور آن کم است و باید آن را به مکان پرنورتری انتقال دهید.به طور کلی، اگر مکان شما موقعیت نوری مناسبی ندارد، از کرتن استفاده نکنید و گیاهانی را جایگزین کنید که مقاوم به کم نوری و سایه هستند.

آبیاری مناسب برای کرتن:

انواع کرتن، گیاهانی به شدت آب دوست هستند  و بهتراست درکلیه فصول، هفته ای دوبار سیراب شوند.

حتما آب اضافی داخل زیرگلدانی تخلیه شود.

حتی در فصل تابستان، اگر گیاه در محیط گرمی قرار دارد که کولر و وسایل سرمایشی ندارد، شاید لازم باشد آبیاری آن بیشتر شود، با این حال کرتن هم به آبیاری بیش از حد حساس است و در معرض خطر پوسیدگی ریشه و پوسیدگی ساقه ،ریزش برگ ها و بیماری های قارچی قرار می گیرد، بنابراین، حتی در مورد کرتن که به شدت آب دوست است افراط نکنید.

کرتن گیاهی حساس به تشنگی و آبیاری دیر به دیر و آبیاری کم است و سریع، برگ ها منقبض و جمع می شوند و ریشه ها خیلی زود آسیب می بینند و برگ ها ریزش می کنند، بنابراین، کرتن را از تشنگی محافظت کنید.

دمای مناسب برای کرتن:

کرتن، گیاهی گرمادوست است و از سرما گریزان است.

انواع کرتن، بازه دمایی بین 12 الی 26 درجه ساتنیگراد را تحمل می کنند، اما بهترین حالت برای آن ها، دمای متعادل روبه گرم است.

دمای بین 18 الی 20 درجه سانتیگراد برای انواع کرتن ایده آل است.

مراقب دماهای خیلی بالا و خیلی پایین برای کرتن باشید.

در گرمای شدید، بوته پژمرده شده و برگ ها منقبض و بی کیفیت می شوند.

سرمای شدید هم، باعث رنگ پریدگی برگ ها و سقوط برگ های پایینی گیاه می شود.

انواع کرتن، به شدت به تهویه هوای محیط حساس هستند و بهتر است نزدیک آشپزخانه نباشند و از گازهای محیطی دور باشند.

عدم تهویه مناسب محیط و هوای آلوده،  باعث می شود برگ ها زرد شود یا لکه های قهوه ای روی برگ ها ظاهر شود و برگ ها سقوط کنند.

کرتن، به نوسانات دمایی حساس است و تغییرات ناگهانی دما مثل سرما یا گرمای ناگهانی محیط، باعث زرد شدن و ریزش ناگهانی برگ ها می شود.

رطوبت مناسب برای کرتن:

انواع کرتن، به شدت رطوبت دوست هستند و لازم است هفته ای چند بار، با آب جوشیده سرد شده مانده درکتری یا سماور و دور از نور شدید اسپری آب شوند.

به هیچ عنوان در تابش شدید و مستقیم آفتاب، برگ های کرتن را اسپری نکنید.اگر روزانه حداقل یک ساعت، کنار کرتن بخور سرد ملایم روشن کنید خیلی خوب است.

مراقب باشید هوای خیلی خشک به کرتن آسیب می زند.

خاک مناسب برای کرتن:

کرتن به خاکی سبک و غنی و با کیفیت نیاز دارد و حتما لازم است که خاک کرتن از آلودگی های قارچی و تخم آفات دور باشد.

از خاک های آماده و مخصوص گیاهان آپارتمانی به شرط سالم بودن و کیفیت، برای کرتن استفاده شود.

تکثیر کرتن:

انواع کرتن با روش هایی مانند کاشت بذر، قلمه در خاک و خوابانیدن هوایی ساقه تکثیر می شوند.

    بیماری ها آفات و مشکلات کرتن:

انواع کرتن، گیاهانی حساس به آفات و بیماری ها هستند و باید به صورت روزانه و هفتگی، بازدید چشمی شوند.

نور بیش از حد و تابش مستقیم آفتاب به مدت طولانی، باعث سوختگی برگ های کرتن می شود.

نور کم هم باعث می شود برگ ها حالت زیبا و رنگی خود را از دست بدهند یا اینکه برگ ها ریز مانده و بوته رشد کافی نخواهد داشت.

ترکیب نورکم و آبیاری بیش از حد، باعث شیوع بیماری های قارچی درکرتن می شود.

تشنگی، سریع روی کرتن تاثیر نامطلوب می گذارد و باعث خشکی برگ ها، لوله ای شدن برگ ها و سقوط برگ ها می شود.

آبیاری بیش از حد، باعث زرد شدن برگ ها و ریزش برگ ها می شود.

اگر زهکش ته گلدان هم معیوب باشد، باعث شیوع بیماری های قارچی در خاک مانند پوسیدگی ریشه و خفگی ریشه می شود، بنابراین، در دور آبیاری برای کرتن دقت شود و از سالم بودن زهکش اطمینان پیدا کنید.

انواع کرتن، به دماهای خیلی بالا و خیلی پایین و نوسانات ناگهانی دمای محیط و عدم تهویه محیط، به شدت حساس هستند و دچار عوارضی مانند خشکی و ریزش برگ، زرد شدن برگ و ایجاد لکه های قهوه ای روی برگ ها می شود.

کمبود رطوبت محیط و خشکی محیط، باعث آسیب به کرتن می شود و عوارض را در برگ ها و ریزش برگ ها نشان می دهد.

در رطوبت بیش از حد هم، اگر با گرما همراه باشد، خطر حمله شپشک آرد آلود وجود دارد، بنابراین، تنظیم رطوبت محیط برای کرتن مهم است.

از آن جایی که انواع کرتن، گیاهانی حساس و آسیب پذیر هستند، خاک آلوده برای آن ها، باعث شیوع بیماری ها و آفات می شود، بنابراین، در انتخاب خاک سالم برای کرتن دقت کنید.

کرتن از جمله گیاهانی است که به فقر مواد غذایی حساس است.

عدم کوددهی در این گیاه باعث می شود برگ های جوان ریز و کم رشد بمانند و کلا بوته رشد کافی نکند و عوارض کمبودهای غذایی در برگ ها خود را نشان می دهند، مثلا برگ های پایینی، به دلیل کمبود عناصری مانند نیتروژن  سریع زرد می شوند.

کمبود عناصر غذایی ریزمغذی هم در برگ های جوان خود را نشان می دهند.

عناصر بالای غذایی خاک و کوددهی بیش از حد هم به کرتن آسیب می زنند.

کرتن، از جمله گیاهانی ست که به آفت شپشک آرد آلود به شدت حساس است و این آفت خیلی روی این گیاه فعالیت می کند، بنابراین، گیاه خود را مرتب بازدید چشمی کنید و در صورت مشاهده توده های پنبه ای شکل روی ساقه و برگ های کرتن، هرچه سریع تر نسبت به سم پاشی و درمان گیاه اقدام کنید.

کوددهی کرتن:

علاوه بر داشتن خاک سالم و مرغوب، لازم است کرتن به صورت منظم، با کودهای مرغوب، کوددهی شود، چون انواع کرتن به کمبود مواد غذایی بسیار حساس هستند، در عین حال، مراقب کوددهی بیش از حد و خطر مسمومیت کودی باشید.

تعویض گلدان کرتن:

بهتر است سالی یک بار گلدان آن یک سایز بزرگ تر شود و خاک مرغوب و جدید پای آن ریخته شود.

سوالات متداول:

• Q: آیا کرتن برای افراد مبتدی مناسب است؟
  A: خیر، کرتن گیاهی حساس است و معمولاً برای افراد مبتدی توصیه نمی‌شود، چون به مراقبت دقیق نیاز دارد.

• Q: چرا برگ‌های کرتن رنگ خود را از دست می‌دهند؟
  A: کمبود نور شایع‌ترین دلیل است؛ نور ناکافی باعث سبز و کم‌رنگ شدن برگ‌ها می‌شود.

• Q: هر چند وقت یک‌بار باید کرتن را آبیاری کرد؟
  A: معمولاً هفته‌ای دو بار، اما باید وضعیت خاک و دمای محیط هم بررسی شود.

• Q: آیا کرتن به رطوبت‌سازی نیاز دارد؟
  A: بله، کرتن رطوبت‌دوست است و اسپری آب یا استفاده از بخور سرد برای آن مفید است.

• Q: شایع‌ترین آفت کرتن چیست؟

• A: شپشک آردآلود که به‌صورت توده‌های پنبه‌ای روی برگ و ساقه دیده می‌شود

شما چه تجربه‌ای در نگهداری کرتن دارید و کدام عامل (نور، آب یا رطوبت) برایتان چالش‌برانگیزتر بوده است؟

منابع:

1-همه‌چیز درباره کروتون پرتقالی

2-اصول نگهداری کروتون در خانه و تکثیر و پرورش ۸ نوع کروتون

3-نحوه نگهداری و تکثیر گیاه کروتون