راهنمای کامل کوددهی درختان میوه : نکات و تکنیک ها

خلاصه مقاله:

کوددهی اصولی یکی از مهم‌ترین عوامل سلامت، رشد و باردهی مناسب درختان میوه است و می‌تواند به‌صورت خاکی یا همراه با آبیاری انجام شود. در این مقاله یاد می‌گیریم که کود باید در محدوده سایه‌انداز درخت و با فاصله مناسب از تنه استفاده شود تا ریشه‌ها بهترین جذب را داشته باشند. همچنین با روش‌های مختلف کوددهی، انتخاب کود مناسب بر اساس نیاز خاک و محاسبه دقیق مقدار کود آشنا می‌شویم. رعایت زمان‌بندی صحیح کوددهی، از کاشت نهال تا بعد از شروع باردهی، نقش کلیدی در افزایش کیفیت و کمیت محصول دارد.

 روش های کوددهی درختان میوه :

اغلب، کوددهی به درختان و گیاهان به دو صورت خاکی و آبیاری انجام می شود، یعنی برخی از کودها به طور مستقیم روی خاک ریخته می شوند و برخی دیگر در آب آبیاری حل شده و به درخت داده می شوند.

طریقه کوددهی به درختان میوه به این صورت است که باید برای جذب بهتر کود توسط ریشه ها، 30 سانتی متر از تنه درخت دور شوید و کار را تا دورترین نقطه ای که شاخه های درخت تا آن جا کشیده شده اند، ادامه دهید، در واقع باید در این مساحت دور درخت، دایره ای بکشید و کوددهی را در این منطقه انجام دهید.

در روش اول هر نوع کودی را که انتخاب کرده اید، روی زمین بریزید و سپس آن را به خوبی پخش و صاف کنید.

کندن حفره های کوچک در اطراف درخت روش دیگری از کوددهی به این درختان است، در این روش رسیدن کود به ریشه های گیاه تضمین می شود، به خصوص زمانی که از کود با نیتروژن پایین همچون کود فسفر استفاده می کنید.

برای کوددهی به روش دوم باید سوراخ هایی را به عمق 15 سانتی متر حفر کنید و فاصله هر یک را از یکدیگر 25 الی 60 سانتی متر در نظر بگیرید، در نهایت کود مورد نظر را درون سوراخ ها بریزید، پس از پایان کوددهی، روی حفره ها را با لایه ای 3 سانتی از کود کمپوست بپوشانید و آبیاری درخت رو انجام دهید.

نحوه انتخاب کود مناسب برای درختان میوه :

پس از آشنایی با نحوه کوددهی به درختان میوه باید بدانید که چه کودی به تغذیه درختان شما کمک می کند.

اغلب کودهای ارگانیک حاوی نیتروژن بالا تاثیر خوبی روی درختان میوه دارند، همچنین برخی از کودها مانند کود مخصوص درختان میوه به این منظور تولید شده اند.

برای تغذیه درختان علاوه بر ازت یا نیتروژن باید از محصولاتی استفاده کنید که به میزان لازم حاوی مواد مغذی ماکرو و میکرو هستند.

در واقع برای آنکه به طور دقیق متوجه شوید درخت شما به چه کودی نیاز دارد، باید خاک را آزمایش کنید، در این آزمایش به میزان فسفر، پتاسیم و سایر کودهای مورد نیاز نیز پی می برید.

محاسبه مقدار کود مصرفی برای درختان میوه و حتی گیاهان:

برای محاسبه مقدار و اصول کود دهی به درختان، ابتدا باید قطر درخت یا سن آن را اندازه بگیرید، در واقع با توجه به سن درختان یا هر ۲.۵‌سانتی‌متر از قطر تنه، به ۴۰ گرم نیتروژن خالص نیاز دارید، به عنوان مثال، اگر درخت شما ۵سال دارد و قطر آن ۱۲ سانتی‌متر است. باید عدد ۵ را در ۴۰ ضرب کنید که حاصل آن عدد ۲۰۰ می‌شود. با این حساب در اصول کود دهی، درخت شما باید ۲۰۰ گرم نیتروژن جذب کند.

البته بخاطر داشته باشید نیتروژن تنها عنصر مورد نیاز درختان نیست. در کودها علاوه بر نیتروژن، عناصر دیگری نیز وجود دارد.

روی بسته‌بندی کودها معمولاً میزان NPK یا نیتروژن، فسفر و پتاسیم به صورت درصد مشخص می‌شود.

گاهی میزان واقعی آن‌ها متفاوت است، به عنوان مثال، اگر روی کود یک کیلوگرمی حرف N را با عدد ۷ نشان داده باشد. این به این معنی است که در این کود ۷ درصد یا ۷۰ گرم نیتروژن در هر کیلوگرم کود وجود دارد.

برای محاسبه میزان اصول کود دهی لازم، مقدار نیتروژن مورد نیاز درخت را بر عدد نیتروژن در کود تقسیم کنید. به عنوان مثال، اگر درخت سیب ۵ساله شما به ۲۲۰ گرم نیتروژن نیاز داشته باشد، باید ۲۲۰ گرم را تقسیم بر ۷۰ گرم نیتروژن کود کنید، یعنی برای رعایت اصول کود دهی باید ۳.۱۴ کیلوگرم کود به درخت بدهید.

در رابطه با زمان درست کود دهی می توان زمان بندی را به صورت زیر

تقسیم بندی کرد:

کود دهی قبل از کاشت نهال و یا هنگام کاشت نهال: 

این مرحله مهم ترین مرحله ی کود دهی به درختان میوه است.

باغ داران بایدحتما قبل از اقدام به خرید نهال با دریافت مشاوره و بر اساس نتیجه‌ی آزمایش خاک زمین مورد نظر خود کود لازم برای کاشت نهال را تعیین کرده و این کود را یا در زمان خاک ورزی و یا در زمان کشت نهال مورد استفاده قرار دهند.

کود دهی در این زمان می تواند رشد رویشی در یک الی دو سال اول پس از کاشت نهال را تسریع کند تا نهال بتواند در سال دوم و یا نهایتا سال سوم پس از کاشت باردهی خود را آغاز کند.

کود دهی به نهال پیش از شروع باردهی:

ارقام مختلف درختان میوه بر اساس زود بازده و یا دیر بازده بودن ممکن است بین یک الی 5 سال پس از کاشت شروع به باردهی کنند، این شروع باردهی هر چند اندک باشد اما می‌تواند طی چند سال به بلوغ باردهی برسد.

با توجه به اینکه اکثر ارقام درختان میوه‌ای که این روزها در نهالستان ها به فروش می‌رسند پیوندی و البته زود بازده هستند این درختان بین یک تا سه سال پس از کاشت نهال باردهی خود را آغاز می کنند، چنان چه کود دهی پیش و یادر زمان کاشت نهال انجام شده باشد تا زمان شروع باردهی در ارقام زود بازده نیازی به کود دهی وجود ندارد، برعکس کود دهی بیش از اندازه در این زمان سبب افزایش رشد رویشی و تاخیر در شروع بادهی خواهد شد.

کود دهی پس ازشروع باردهی:

پس از اینکه باردهی درختان آغاز شد هدف باغداران این است که درختان هر چه زودتر بتوانند به بلوغ باردهی برسند، گذشته از آنکه شیوه‌ی انجام هرس فرم دهی و باردهی با توجه به نوع درخت میوه می‌تواند در شروع بلوغ باردهی درختان بسیار موثر باشد، کود دهی با عناصر غذایی مورد نیاز نیز می تواند در این امر بسیار موثر باشد.

پس از شروع باردهی درختان باید مجددا آزمایش تجزیه ی خاک گرفته شود تا کمبودهای غذایی در خاک و همین طور اسیدیته ی خاک به درستی تعیین شود، علاوه بر انجام آزمایش تجزیه ی خاک بهتر است آزمایش تجزیه ی برگ درخت نیز انجام شود تا بتوانید دریابید چه عناصری درخاک وجود دارد که به هر دلیلی قابلیت جذب نداشته و درخت باغ شما در شرایط کمبود این عناصر قرار دارد.

سوالات متداول:

1. Q: بهترین روش کوددهی درختان میوه چیست؟
   A: ترکیب کوددهی خاکی با آبیاری و رعایت فاصله مناسب از تنه درخت، بهترین نتیجه را برای جذب مواد غذایی دارد.

2. Q: چرا نباید کود را خیلی نزدیک به تنه درخت بریزیم؟
   A: چون ریشه‌های فعال درخت معمولاً در محدوده سایه‌انداز قرار دارند و کود نزدیک تنه به‌خوبی جذب نمی‌شود.

3. Q: از کجا بفهمیم درخت به چه کودی نیاز دارد؟
   A: با انجام آزمایش خاک و در صورت امکان آزمایش برگ می‌توان نیاز واقعی درخت به عناصر غذایی را مشخص کرد.

4. Q: آیا کوددهی زیاد باعث رشد بهتر می‌شود؟
   A: خیر، کوددهی بیش از حد به‌ویژه نیتروژن می‌تواند باعث رشد رویشی زیاد و کاهش یا تأخیر در باردهی شود.

5. Q: بهترین زمان کوددهی درختان میوه چه موقع است؟
   A: قبل یا هنگام کاشت نهال و پس از شروع باردهی، بر اساس آزمایش خاک، بهترین زمان‌ها برای کوددهی هستند.

شما معمولاً از چه روشی برای کوددهی درختان میوه باغ یا حیاط خود استفاده می‌کنید و چه نتیجه‌ای گرفته‌اید؟

منابع اصلی:

1-اصول و بهترین زمان کوددهی درختان میوه

2-صفر تا صد اصول کود دهی گیاهان و درختان میوه + آموزش کوددهی

3-آموزش کوددهی به درختان میوه